به گزارش پایگاه خبری نمود اقتصادی؛ بررسی روند تورم ماهانه نشان میدهد این نرخ از ۷ درصد در فروردین به ۸.۵ درصد در اردیبهشت رسید و در خرداد نیز ۷.۴ درصد بود. پس از فروکش کردن اثر تورمی شوک ارزی دیماه سال گذشته، نرخ تورم ماهانه در تیرماه به ۳.۶ درصد کاهش یافت، در مرداد ۳.۷ درصد شد و در شهریورماه به ۳.۹ درصد رسید. بررسی این اعداد نشان میدهد میانگین تورم ماهانه در نیمه نخست سال ۱۴۰۵ حدود ۵.۶۸ درصد است. تورم ماهانه شهریور نسبت به اوج ۸.۵ درصدی اردیبهشت فاصله محسوسی دارد، اما در مقایسه با مردادماه اندکی افزایش یافته است. در مقابل، تورم نقطهبهنقطه از ۸۴.۴ درصد در مرداد به ۸۳.۸ درصد در شهریور کاهش پیدا کرده که به دلیل تخلیه اثر تورمی سیاست ارزی دیماه است. البته در شهریورماه نمیتوان از کاهش تورم ماهانه سخن گفت؛ بلکه مهمترین تغییر، عقبنشینی جزئی تورم نقطهبهنقطه پس از چند ماه افزایش بوده است.
تورم سالانه به ۶۸.۴ درصد رسید
نرخ تورم سالانه در فروردین ۵۰.۶ درصد بود که در اردیبهشت به ۵۳.۹ درصد رسید. در خردادماه تورم ۱۲ ماهه ۵۷.۷ درصد، در تیرماه ۶۱.۴ درصد و در مردادماه ۶۵.۱ درصد ثبت شد. این نرخ در شهریورماه با افزایش ۳.۳ واحد درصدی نسبت به مرداد به ۶۸.۴ درصد رسید. به این ترتیب، اگرچه تورم ماهانه در ماههای اخیر نسبت به ماههای ابتدایی سال کاهش یافته، اما تورم سالانه همچنان در حال افزایش است. از سوی دیگر، تورم نقطهبهنقطه نیز تصویری از شدت افزایش قیمتها در مقایسه با ماه مشابه سال قبل ارائه میکند. این نرخ در فروردین ۷۶ درصد، در اردیبهشت ۷۷.۳ درصد و در خرداد ۸۳.۱ درصد بود. در تیرماه ۸۲.۹ درصد و در مردادماه ۸۴.۴ درصد ثبت شد و در نهایت در شهریورماه به ۸۳.۸ درصد رسید. اما اثر افزایش قیمتها به دلیل سیاست ارزی دولت همچنان در تورم ۱۲ ماهه نمایان است؛ همین مسئله موجب شده نرخ تورم سالانه همچنان در مسیر صعودی قرار داشته باشد.
شکاف بزرگ میان کالا و خدمات
بر اساس آمار بانک مرکزی، تورم نقطهبهنقطه کالاها در شهریورماه به ۱۱۸.۱ درصد رسیده، در حالی که این نرخ برای خدمات ۵۰.۹ درصد بوده است. این تفاوت در تورم ۱۲ ماهه نیز مشاهده میشود. تورم ۱۲ ماهه کالاها در شهریور ۹۷.۳ درصد اعلام شده، در حالی که تورم خدمات ۴۱.۶ درصد بوده است؛ بنابراین افزایش قیمت کالاها در افق یکساله با فاصله زیادی از رشد قیمت خدمات قرار دارد که حاکی از اثر تصمیم ارزی نیمه دیماه سال گذشته است. بنابراین فشار اصلی افزایش سطح قیمتها در یک سال گذشته بیشتر بر بخش کالاها، بهویژه خوراکیها متمرکز بوده است. این شکاف از منظر معیشتی نیز اهمیت دارد، زیرا بخش مهمی از هزینههای روزمره خانوار به خرید کالاهای مصرفی اختصاص دارد و افزایش شدید قیمت کالاها میتواند به کاهش قدرت خرید منجر شود. با این حال، در مقیاس ماهانه وضعیت متفاوت است و در شهریورماه تورم ماهانه خدمات ۴.۶ درصد بوده، در حالی که تورم ماهانه کالاها ۳.۳ درصد ثبت شده است.
ارتباطات در صدر تورم ماهانه
بررسی گزارش بانک مرکزی نشان میدهد در شهریورماه بیشترین افزایش ماهانه قیمت در گروه ارتباطات اتفاق افتاده است. تورم ماهانه این گروه ۱۸.۶ درصد گزارش شده است. پس از ارتباطات، گروه حملونقل با ۷.۱ درصد، مبلمان و لوازم و خدمات مورد استفاده در خانه با ۶.۴ درصد و تفریح و امور فرهنگی با ۶.۲ درصد قرار دارند. همچنین پوشاک و کفش ۵.۶ درصد، مسکن، آب، برق، گاز و سایر سوختها ۵.۱ درصد و رستوران و هتل ۴.۹ درصد افزایش ماهانه قیمت داشتهاند. گروه کالاها و خدمات متفرقه نیز تورم ماهانه ۵.۲ درصدی را تجربه کرده است. در بخش سلامت (بهداشت و درمان)، افزایش ماهانه قیمتها ۲.۴ درصد و در گروه آموزش ۱.۸ درصد بوده است. در میان گروههای اصلی، مواد غذایی و آشامیدنی با تورم ماهانه ۱.۷ درصد و دخانیات با ۱.۳ درصد در زمره گروههایی قرار گرفتهاند که رشد ماهانه قیمت آنها پایینتر از نرخ کل تورم ماهانه ثبت شده است. این ترکیب نشان میدهد تورم شهریورماه تنها ناشی از یک گروه خاص نبوده و دامنه افزایش قیمتها در بخشهای مختلف اقتصاد گسترده بوده است؛ هرچند شدت افزایش در گروههای مختلف تفاوت قابلتوجهی داشته است.
کاهش شتاب به معنای کاهش قیمت نیست
نکته بعدی در رابطه با آمار تورم شهریورماه، تفکیک میان «کاهش تورم» و «کاهش قیمت» است. زمانی که تورم ماهانه از ۸.۵ درصد اردیبهشت به ۳.۹ درصد در شهریور میرسد، به این معنا نیست که سطح عمومی قیمتها کاهش یافته؛ بلکه به این معناست که سرعت افزایش قیمتها نسبت به ماههای قبل کمتر شده است. برای نمونه، شاخص قیمت در شهریورماه همچنان ۳.۹ درصد نسبت به مرداد افزایش یافته است؛ بنابراین حتی با وجود کاهش محسوس نرخ تورم ماهانه نسبت به اردیبهشت، سطح قیمتها همچنان در حال افزایش بوده است. از سوی دیگر، تورم نقطهبهنقطه ۸۳.۸ درصدی نشان میدهد سطح عمومی قیمتها در شهریورماه نسبت به شهریور سال گذشته فاصله بسیار زیادی پیدا کرده است. این رقم بهویژه در بخش کالاها، که تورم نقطهبهنقطه آن به ۱۱۸.۱ درصد رسیده، فشار قابلتوجهی بر قدرت خرید خانوارها ایجاد میکند.
مسیر تورم در 9 ماه گذشته چگونه بود؟
روند ۹ ماه گذشته تصویر نسبتاً روشنی از تحولات تورمی نشان میدهد. دو ماه قبل از آغاز جنگ رمضان و با اجرای شوک ارزی نیمه دیماه، تورم ماهانه در نخستین ماه زمستان سال گذشته ۵.۷ درصد و بهمنماه ۸.۴ درصد ثبت شد. این نرخ در اسفندماه ۳ درصد بود. در فروردینماه امسال، تورم ماهانه ۷ درصد بود و در اردیبهشت با رسیدن به ۸.۵ درصد به بالاترین سطح این دوره رسید. در خرداد نیز نرخ ۷.۴ درصد ثبت شد. از تیرماه، روند تورم ماهانه وارد محدوده پایینتری شد و به ۳.۶ درصد رسید. در مردادماه این نرخ ۳.۷ درصد بود و در شهریورماه با ۰.۲ واحد درصد افزایش به ۳.۹ درصد رسید.
فشار تورمی همچنان ادامه دارد
گزارش شهریورماه بانک مرکزی از تداوم فشار تورمی در اقتصاد حکایت دارد. تورم ماهانه ۳.۹ درصدی اگرچه فاصله زیادی با اوج ۸.۵ درصدی اردیبهشت دارد، اما همچنان به معنای افزایش قیمتهاست. در همین حال، تورم نقطهبهنقطه ۸۳.۸ درصدی و تورم ۱۲ ماهه ۶۸.۴ درصدی نشان میدهد افزایش قیمتهای ماههای گذشته همچنان اثر خود را بر شاخصهای تورمی حفظ کرده است. در این میان، تورم ۱۱۸.۱ درصدی کالاها در مقایسه با شهریور سال گذشته و تورم ۹۷.۳ درصدی کالاها در مقیاس ۱۲ ماهه، مهمترین بخش فشار قیمتی در افق یکساله را تشکیل میدهد. در مقابل، خدمات با تورم نقطهبهنقطه ۵۰.۹ درصد و تورم ۱۲ ماهه ۴۱.۶ درصد، فاصله قابلتوجهی با کالاها دارند؛ بنابراین، دادههای شهریورماه را میتوان نشانهای از کاهش شتاب تورم ماهانه نسبت به ماههای ابتدایی سال، در کنار استمرار افزایش سطح عمومی قیمتها و باقی ماندن تورم در سطوح بسیار بالا دانست. مهمتر آنکه افزایش ۳.۹ درصدی قیمتها در تنها یک ماه، در صورت تداوم، همچنان میتواند به انباشت فشار تورمی در ماههای آینده منجر شود.
دیدگاهها
ثبت دیدگاههنوز دیدگاهی ثبت نشده است. اولین نفر باشید.